België is een federaal land, met verschillende
overheidsniveaus met nevengeschikte bevoegdheden. Zo zijn de gewesten
onder andere bevoegd voor een groot deel van het economisch beleid en
het werkgelegenheidsbeleid en zijn de gemeenschappen bevoegd voor het
ruime culturele beleid (inclusief onderwijs). De Sociale Zekerheid wordt
totnogtoe hoofdzakelijk op federaal niveau georganiseerd.
Elk van de deelgebieden is niet alleen volledig
en autonoom bevoegd over de eigen competenties, maar kan ook een eigen
begrotingsbeleid voeren. Gezien België als lidstaat van de Economische
en Monetaire Unie echter aan een reeks internationale verplichtingen
onderworpen is, onder andere inzake het begrotingsbeleid, en die
verplichtingen slaan op de budgettaire resultaten van de gezamenlijke
overheid, dus inclusief de gewesten en gemeenschappen, werd een
structureel begrotingsoverleg tussen de federale overheid en de
deelgebieden opgericht.
Deze coördinatie van het begrotingsbeleid wordt
gedragen, op politiek niveau, door het Overlegcomité (samengesteld uit
de regeringsleiders van de federale overheid en de gemeenschappen en
gewesten) en de Interministeriële Conferentie Financiën en Begroting. De
afdeling “Financieringsbehoeften van de overheid” van de Hoge Raad van
Financiën speelt als adviserend orgaan een belangrijke voorbereidende
rol. Deze Afdeling wordt samengesteld uit experts voorgedragen door de
Nationale Bank van België, de federale ministers van Financiën en
Begroting en de regeringen van gemeenschappen en gewesten.
In haar jaarlijks advies formuleert de Afdeling
Financieringsbehoeften budgettaire doelstellingen voor de verschillende
overheden: de federale overheid, de Sociale Zekerheid, de individuele
gemeenschappen en gewesten en het geheel der lokale overheden. Zoals
hierboven reeds werd vermeld, beschikken de gemeenschappen en gewesten
over een uitgebreide budgettaire autonomie. De adviezen van de Hoge Raad
zijn dan ook op zich niet bindend, wel vormen zij het uitgangspunt voor
de akkoorden die tussen de federale overheid en de gemeenschappen en
gewesten worden gesloten in de schoot van de Interministeriële
Conferentie Financiën en Begroting en die nadien worden bekrachtigd door
het Overlegcomité.
